DOI: https://doi.org/10.11649/slh.1534

Manuskrypt błogosławionej pamięci Pejsacha Bergmana, wedle kopii przekazanej przez syna, Bronisława Bergmana [A manuscript of Pejsach Bergman of blessed memory, according to a copy received from his son, Bronisław Bergman]

Pesach Bergman, Joanna Tokarska-Bakir

Abstract


A manuscript of Pejsach Bergman of blessed memory, according to a copy received
from his son, Bronisław Bergman

The text by Pesach Bergman (1898–1944) is an excerpt from his fictionalized memoirs about the life of the shtetl of Widawa from the late 19th century to the 1930s. Written in Yiddish, it was translated into Polish by Dr. Marcin Urynowicz with the assistance of Sara Arm. It constitutes an original and unique literary genre, which is closest to the meditation (Latin: soliloquia), combining elements of social criticism and sentimental recollections.

 

Manuskrypt błogosławionej pamięci Pejsacha Bergmana, wedle kopii przekazanej przez syna, Bronisława Bergmana

Tekst Pesacha Bergmana (1898–1944) pochodzi z jego fabularyzowanych wspomnień, dotyczących życia sztetlu Widawa w okresie od końca XIX wieku do lat trzydziestych wieku XX. Został zapisany w języku żydowskim, z którego – z pomocą Sary Arm – przełożył go dr Marcin Urynowicz. Ustanawia oryginalny, właściwy tylko sobie gatunek literacki, najbliższy rozmyślaniom (łac. soliloquia), łączącym elementy krytyki społecznej i sentymentalnego wspomnienia.


Keywords


Jewish History; History of Poland; antisemitism; interwar Poland (1918–1939)

References


Adamczyk, A. (1999). Felicjan Sławoj Składkowski i Bogusław Miedziński wobec kwestii żydowskiej w ostatnich latach drugiej Rzeczypospolitej. Acta Universitatis Lodziensis: Folia Historica, 66, 159–178.

Barcikowska, M., & Borzymińska, Z. (2017). Cenerene. W Polski Słownik Judaistyczny. Pobrano 1 września 2017, z http://www.jhi.pl/psj/Cenerene

Bergman, B., & Betlejewski, R. (2014a, październik 9). Ani jednego dobrego Polaka. Gazeta Wyborcza / Duży Format. Pobrano 1 września 2017, z http://wyborcza.pl/duzyformat/1,127290,16772148,Ani_

jednego_dobrego_Polaka.html

Bergman, B., & Betlejewski, R. (2014b, wrzesień 13). Między innymi Betlejewski: Baruch Bergman. Radio RDC. Pobrano 1 września 2017, z http://www.rdc.pl/podcast/miedzy-innymi-betlejewski-baruchbergman/

Głowiński, M., Kostkiewiczowa, T., Okopień-Sławińska, A., & Sławiński, J. (Eds.). (2005). Słownik terminów literackich. Wrocław–Warszawa–Kraków: Ossolineum.

Matyjaszek, K. (2016). Mur i okno: Gruz getta warszawskiego jako przestrzeń narracyjna Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN. Studia Litteraria et Historica, 2016(5), 1–36. https://doi.org/10.11649/slh.2016.004

Roszak, J. (Red.). (2015). Słyszysz? Synagoga: Wychodząc spod poznańskiej synagogi przy Wronieckiej. Lublin: Ośrodek „Brama Grodzka – Teatr NN”.

Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 7 czerwca 1927 o prawie przemysłowym. (1927). Dziennik Ustaw, nr 53 poz. 468.

Żebrowski, R. (2017a). Gemilut Chesed. W Polski Słownik

Judaistyczny. Pobrano 1 września 2017, z http://www.jhi.pl/psj/gemilut_chesed

Żebrowski, R. (2017b). Zjednoczenie Warszawskich Kas „Gemilut Chasadim”. W Polski Słownik Judaistyczny. Pobrano 1 września 2017, z http://www.jhi.pl/psj/Zjednoczenie_Warszawskich_Kas_Gemilut_Chasadim




Copyright (c) 2017 Pesach Bergman, Joanna Tokarska-Bakir

License URL: http://creativecommons.org/licenses/by/3.0/pl/