Serdecznie zapraszamy na zebranie naukowe Zakładu Językoznawstwa IS PAN, które odbędzie się w środę, 14 października 2026 r., w godz. 12:00−13:30. Na zebraniu wystąpi dr hab. Lucyna Agnieszka Jankowiak, prof. IS PAN, która przedstawi referat pt. Wiarygodność źródeł w badaniach nad historią polskiego słownictwa.
Spotkanie odbędzie się online na platformie Zoom. Goście spoza Instytutu Slawistyki PAN proszeni są o wcześniejsze zgłoszenie się do prof. Doroty Pazio-Wlazłowskiej d.pazio@ispan.edu.pl, która udostępni link.
Streszczenie:
Wiarygodność źródeł w badaniach nad historią polskiego słownictwa
Celem mojego referatu będzie omówienie – z punktu widzenia historyka języka polskiego – problemów związanych z ustalaniem dziejów wyrazów w polszczyźnie (np. ich chronologii czy frekwencji). Nie będzie jednak moim celem zaprezentowanie listy źródeł, z których można skorzystać rekonstruując historię jakiegoś leksemu w polszczyźnie. Skupię się raczej na wybranych przykładach źródeł naukowych, które – mimo znaczenia dla badań historycznojęzykowych i wysokiej oceny wśród badaczy – są w niektórych przypadkach nierzetelne, co może mieć negatywny wpływ na odtworzenie historii wyrazu. Źródła te czasami rozpowszechniają błędy lub wypowiadają się zagadkowo, czasami podają niedokładne lub niepełne informacje itd.
Dr hab. Lucyna Agnieszka Jankowiak, prof. IS PAN – historyk języka polskiego, pracuje w Zakładzie Językoznawstwa Instytutu Slawistyki PAN (Warszawa). Bada polskie słownictwo ogólne (m.in. genezę zasobu leksykalnego polszczyzny) i specjalistyczne (początki terminologii naukowej, zwłaszcza medycznej). Jej prace dotyczą również leksyki indywidualnych twórców (Stefana Falimirza, Stefana Żeromskiego), w tym XVI-wiecznych leksykografów (Bartłomieja z Bydgoszczy, Andrzeja Calagiusza). Jest autorką kilku książek: 1997 – Prasłowiańskie dziedzictwo leksykalne we współczesnej polszczyźnie ogólnej (na podstawie „Słownika prasłowiańskiego” t. 1-7); 2005 – Słownictwo medyczne Stefana Falimirza. t. 1: Początki polskiej renesansowej terminologii medycznej; 2006 – Słownictwo medyczne Stefana Falimirza. t. 2: Słownik; 2015 – Synonimia w polskiej terminologii medycznej drugiej połowy XIX wieku (na podstawie Słownika terminologii lekarskiej polskiej z 1881 roku). Ponadto jest współautorką t. 6 Słownika Bartłomieja z Bydgoszczy – wersja polsko-łacińska (2019).