W dniach 4–7 listopada 2026 r. w Tartu (Estonia) odbyła się III Międzynarodowa Konferencja Naukowa pt. „Polacy na Litwie i w krajach bałtyckich: od Powstania Styczniowego do XXI wieku. Język, tożsamość, kultura i edukacja”. Obrady miały miejsce w Muzeum Uniwersytetu w Tartu oraz w Instytucie Języków Obcych UT. Głównym organizatorem konferencji było Studium Europy Wschodniej Uniwersytetu Warszawskiego, a organizatorem merytorycznym konferencji prof. Grzegorz Kozłowski.
W konferencji uczestniczyły prof. Helena Krasowska i prof. Dorota K. Rembiszewska z Instytutu Slawistyki Polskiej Akademii Nauk. Spotkanie zgromadziło badaczy reprezentujących różne ośrodki naukowe, którzy podejmowali zagadnienia związane z historią, językiem, kulturą, tożsamością i edukacją Polaków na Litwie, Łotwie i Estonii.
Szczególną rolę podczas konferencji odegrała prof. Helena Krasowska, która moderowała panel pt. „Pogranicza, wspólne dziedzictwo i perspektywa ponadregionalna”. W dyskusji uczestniczyli: Liisi Laineste z Estońskiego Muzeum Literatury, prof. Krzysztof Walczak z Uniwersytetu Kaliskiego, dr Jan Bulak z Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie, dr Adam Hlebowicz z Instytutu Pamięci Narodowej oraz prof. Kristina Rutkovska z Uniwersytetu Wileńskiego. Panel stał się okazją do rozmowy o pograniczach jako przestrzeniach spotkania kultur, języków i tradycji, a także o wspólnym dziedzictwie i ponadregionalnym wymiarze badań.
Prof. Dorota K. Rembiszewska uczestniczyła w panelu pt. „Łotwa i Estonia – Polacy w przestrzeni krajów bałtyckich”, moderowanym przez prof. Jacka Reginię-Zacharskiego z Uniwersytetu Łódzkiego. W ramach tego panelu wygłosiła referat pt. „Śladami Stefanii Ulanowskiej po współczesnej Łatgalii”, poświęcony działalności i obecności Stefanii Ulanowskiej w tym regionie.
Ważnym wydarzeniem towarzyszącym konferencji było ukazanie się trzeciego tomu monografii zbiorowej „Polacy na Litwie i w krajach bałtyckich: od Powstania Styczniowego do XXI wieku”, pod redakcją prof. Grzegorza Kozłowskiego. Publikacja została wydana przed konferencją i stanowiła naukowe wprowadzenie do podejmowanej podczas obrad problematyki. W tomie tym znalazł się artykuł prof. Doroty K. Rembiszewskiej pt. „Śladami Stefanii Ulanowskiej po współczesnej Łatgalii”.
Konferencja w Tartu stworzyła przestrzeń do wymiany doświadczeń i prezentacji wyników badań, a także do dyskusji nad polskim dziedzictwem kulturowym w krajach bałtyckich oraz perspektywami dalszej współpracy naukowej.
