Serdecznie zapraszamy na spotkanie autorskie z prof. dr hab. Joanną Goszczyńską, które odbędzie się we wtorek 3 lutego 2026 roku o godz. 18.00 w Domu Literatury w Warszawie (ul. Krakowskie Przedmieście 87/89).

Wydarzenie poprowadzi Piotr Dobrołęcki.

Tematem spotkania będzie najnowsza książka prof. Joanny Goszczyńskiej zatytułowana „Kontury słowackiego modernizmu” (Wydawnictwo Akademickie Sedno), a także inne publikacje, w tym przekład z języka czeskiego powieści „Krzywy kościół. Kronika powieściowa utraconego miasta. Lata 1894–1921” autorstwa Karin Lednickiej (Znak Horyzont, 2025).

Zapraszamy na kolejne zebranie naukowe Zakładu Literaturoznawstwa i Kulturoznawstwa IS PAN, które odbędzie się we wtorek, 10 lutego 2026 r., w godz. 11.00–13.00, w trybie hybrydowym – w Instytucie Slawistyki PAN przy ul. Jaracza 1 (V piętro) oraz online na platformie Zoom.

Osoby spoza Instytutu Slawistyki PAN, które chciałyby uczestniczyć w zebraniu, mogą otrzymać link do spotkania za pośrednictwem sekretariatu: sekretariat@ispan.edu.pl.
Chęć udziału w trybie stacjonarnym prosimy zgłosić do sekretariatu Instytutu do 9 lutego 2026 r.

Na najbliższym zebraniu wystąpi dr Katarzyna Taczyńska, która przedstawi referat pt. „Być Jugosłowianką w Izraelu. Twórczość żydowska na styku Jugosławii i Izraela”.

Opis:

Celem referatu jest przedstawienie rozdziału książki poświęconego dwóm pisarkom, których życie i twórczość rozgrywały się na styku Jugosławii i Izraela. Historia Miriam Steiner Aviezer (1935–) wyróżnia się wśród narracji kobiecych analizowanych przez dr Taczyńską jako rzadki przypadek, w którym tożsamość żydowska jest nie tylko wyraźnie wyartykułowana, lecz także stanowi centralny element kształtujący jej twórczość oraz wybory życiowe. Steiner Aviezer urodziła się w Karlovacu (Chorwacja). Jako dziecko była więziona w obozach koncentracyjnych w Chorwacji i we Włoszech, a następnie wraz z rodzicami dołączyła do ruchu partyzanckiego. Po II wojnie światowej aktywnie angażowała się w zachowanie kultury żydowskiej w Jugosławii. Podczas letnich wyjazdów dzieci nad Adriatyk pełniła funkcje wychowawczyni i edukatorki (madricha). W 1971 r. wyemigrowała do Izraela, gdzie włączyła się w działania upamiętniające Zagładę, m.in. poprzez pracę w instytucie Jad Waszem.

Dina Katan Ben Zion (1937–2023), urodzona w Sarajewie, jako dziecko została wysłana do Palestyny; po wojnie krótko przebywała w Jugosławii, a w 1949 r. wraz z rodzicami wyemigrowała do Izraela. Od lat 80. aktywnie pracowała jako tłumaczka i badaczka literatury pisanej w językach serbskim i chorwackim. Jednocześnie publikowała wiersze w języku hebrajskim. Jej twórczość odzwierciedla zmagania z poczuciem językowej przynależności oraz doświadczenie życia pomiędzy językami i kulturami.

W rozdziale dr Taczyńska analizuje teksty powstałe zarówno w językach krajów byłej Jugosławii (serbsko-chorwackim, słoweńskim), jak i w języku hebrajskim. Podkreśla rolę języka oraz zmagania autorek związane z wyborem medium ekspresji, a także ich pozycje jako aktorek kulturowych pośredniczących między krajem pochodzenia a krajem osiedlenia. Zaproponowana interpretacja uwidacznia kręgi współpracy, które wykształciły się między Jugosławią a Izraelem.

Katarzyna Taczyńska – bałkanistka, judaistka i slawistka. Adiunktka w Instytucie Slawistyki PAN. Kierowniczka projektu „Jewish, Balkan, Female: The Literature of Balkan Jewish Women as a Minority Experience” (Opus NCN, nr 2022/47/B/HS2/00584). Autorka monografii Dowcip trwający dwa i pół roku. Obraz Nagiej Wyspy w serbskim dyskursie literackim i historycznym końca XX i początku XXI wieku (2016) oraz wielu artykułów naukowych. W ostatnim czasie publikowała m.in. w czasopismach Aspasia, Narodna umjetnost, European Journal of Jewish Studies oraz (z Sabiną Giergiel) w Scando-Slavica, Memory Studies i Heritage & Society. Kierowała kilkoma projektami i uczestniczyła jako wykonawczyni w projektach polskich i europejskich, m.in. w finansowanym przez Gerda Henkel Foundation projekcie When Nationalism Fails. A Comparative Study of Holocaust Museums in ex-collaborationist countries. W 2026 r. będzie prowadzić badania w United States Holocaust Memorial Museum jako stypendystka programu Manya Friedman Memorial Fellow.

Dnia 5 lutego 2026 roku na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu Wileńskiego odbędą się spotkania z prof. dr hab. Heleną Krasowską.

O godz. 11.00 w sali 123 badaczka wygłosi wykład pt. „Historia mówiona – uwagi i praktyka”. Prof. Krasowska opowie o tym, jak prowadzone są badania z zakresu historii mówionej w społecznościach wielojęzycznych, jakie metody badawcze są najczęściej stosowane, w jaki sposób historia mówiona buduje tożsamość zbiorową i indywidualną oraz jaka jest rola języka lokalnego jako narzędzia poznania, wyrażania myśli i emocji oraz prowadzenia dialogu.

O godz. 13.00 w sali K4 odbędą się warsztaty historii mówionej pt. „Opowiedz mi, babciu, opowiedz mi, dziadku”. Uczestnicy spotkania dowiedzą się, czym jest metoda fokusowa, spróbują wykorzystać ją podczas wywiadów z rozmówcami, wcielą się w rolę lidera prowadzącego rozmowę na określony temat, a także porozmawiają o najskuteczniejszych sposobach gromadzenia relacji historii mówionej.

Spotkania organizowane są w ramach projektu „Robiwszy coś dla polskości – warsztaty języka polskiego i kultury polskiej” (nr BJP/PJP/2025/1/00014/KW/00001), finansowanego przez Narodową Agencję Wymiany Akademickiej.

Zapraszamy na 58. Seminarium Migracyjne IEiAK UW, organizowane we współpracy z Instytutem Slawistyki PAN, które odbędzie się 17 lutego 2026 r. (wtorek) o godz. 17.00 w Instytucie Etnologii i Antropologii Kulturowej UW (Warszawa, ul. Żurawia 4) w sali 108.

Gościem seminarium będzie dr Kamil Wielecki z Wydziału Artes Liberales UW, który wygłosi referat pt. „Wytwarzanie zmysłowej różnicy: migracje edukacyjne i zmiany przestrzeni miejskiej w Kirgistanie”.

Opis:

W swoim wystąpieniu badacz będzie analizował doświadczenia przeżywane studentów medycyny z Azji Południowej, w szczególności Indii i Pakistanu, przyjeżdżających na studia do Kirgistanu. Kraj ten stał się w ostatnich latach istotnym celem migracji edukacyjnych, co przyczyniło się do gwałtownego rozwoju szczególnego rodzaju lokalnych rynków – uczelni publicznych i prywatnych oraz usług świadczonych studentom.

W badaniach prowadzonych w latach 2022–2025 badacz wykorzystał perspektywę antropologii zmysłów, aby zrozumieć lokalne praktyki wytwarzania podobieństwa i różnicy. Z jednej strony lokalne społeczności korzystają z napływu studentów i współpracują przy organizowaniu ich długoterminowego pobytu. Krajobraz kirgiskich miast – w wystąpieniu będzie mowa głownie o Biszkeku i Kancie – zmienia się i dostosowuje do potrzeb przyjeżdżających studentów.

Z drugiej strony studenci zarówno z Pakistanu, jak i Indii mówią o znaczących zmysłowych różnicach – np. w smaku czy węchu – które dzielą ich od lokalnych mieszkańców i niekiedy sprzyjają powstawaniu tarć i konfliktów. Przykładowo, w maju 2024 r. w Biszkeku doszło do masowych zamieszek skierowanych przeciwko studentom z Azji Południowej.

Wystąpienie osadzone jest w kontekście ruchów migracyjnych z i do Kirgistanu, zarówno w perspektywie dekad po upadku ZSRR, jak i tych związanych z wybuchem pełnoskalowej wojny w Ukrainie.

Serdecznie zapraszamy na zebranie naukowe w poznańskiej siedzibie IS PAN, na którym dr Wojciech Mądry przedstawi referat pt. „Bałtyk i Pomorze w historii kartografii (VII-XVI w.) widziane oczyma Władysława Kowalenki”.

Spotkanie odbędzie się w czwartek 5 lutego 2026 r. o godz. 13.00 w sali seminaryjnej (II piętro) Pałacu Działyńskich w Poznaniu.

Zapraszamy na trzecie seminarium Zakładu Etnologii i Antropologii Kulturowej IS PAN z cyklu „Badania zaangażowane”. Spotkanie odbędzie się 4 lutego 2026 r. o godz. 14.00 w sali konferencyjnej Instytutu Slawistyki PAN (ul. Jaracza 1, V piętro) oraz online na platformie Zoom.

Osoby spoza Instytutu Slawistyki PAN zainteresowane udziałem w seminarium mogą otrzymać link do spotkania za pośrednictwem sekretariatu: sekretariat@ispan.edu.pl.

Podczas seminarium swoje badania przedstawi prof. dr hab. Karolina Bielenin-Lenczowska w referacie pt. „Różne wymiary zaangażowania w badania etnograficzne – o usytuowaniu społecznym i mikro-oporach wobec wymogów neoliberalnej akademii”.

Opis:

Prof. Karolina Bielenin-Lenczowska opowie o zaangażowaniu badawczym, współpracy z partnerami i partnerkami badawczymi oraz lokalnymi badaczami i badaczkami na przykładzie swoich badań etnograficznych prowadzonych w dwóch odmiennych kontekstach społecznych i geograficznych. Pierwszy z nich obejmuje badania wśród macedońskojęzycznych muzułmanów w Macedonii i we Włoszech, drugi – badania wśród potomków Polaków w południowej Brazylii.

Prelegentka przedstawi, po pierwsze, jak rozumie badania zaangażowane w antropologii; po drugie – w jaki sposób jej własne usytuowanie społeczne wpływało na to, w co chciała i mogła się angażować; oraz po trzecie – jak różne wymiary tego zaangażowania oddziaływały na proces badawczy oraz osoby, z którymi współpracowała. Wreszcie podejmie refleksję nad tym, jakie konsekwencje wynikają z tych doświadczeń dla współczesnej neoliberalnej akademii.